Kilometerprijs
Definitie
Kilometerprijs is de voorgenomen Nederlandse kilometerheffing voor personenauto's en bestelauto's, vastgelegd in de Wet betalen naar gebruik (Wet BNG) en gepland voor invoering vanaf 2030. Onder dit stelsel wordt de huidige motorrijtuigenbelasting (MRB) vervangen door een variabele heffing per gereden kilometer, gedifferentieerd naar voertuiggewicht, brandstoftype en mogelijk tijd en plaats. De doelstelling is een eerlijker en effectiever beprijzingssysteem dat zowel klimaatdoelen ondersteunt (kilometers worden duurder, vast bezit goedkoper) als verkeerscongestie kan beïnvloeden.
Het wetsvoorstel onderging meerdere parlementaire iteraties tussen 2022 en 2026. Per medio 2026 staat de invoering gepland voor 2030, maar de exacte technische uitwerking — kentekenregistratie via gespecialiseerde On-Board Units (OBU's) of via bestaand telematica-platform, privacy-architectuur (centraal versus federatief), en het tariefstelsel — is nog niet definitief vastgelegd. Voor wagenparkbeheerders en lease-aanbieders is de beleidsonzekerheid een planning-uitdaging: vlootinvesteringen met afschrijvingstermijnen van 5-7 jaar lopen door tot voorbij de invoeringsdatum.
Internationaal zijn er precedenten: Zwitserland heft sinds 2001 een kilometerheffing voor zwaar vrachtverkeer (LSVA) via een verplichte OBU; Duitsland en België kennen tolheffing voor vrachtwagens; Nieuw-Zeeland heft Road User Charges (RUC) voor diesel- en zware voertuigen sinds 1978. Het Nederlandse model is uniek omdat het ook personenauto's betreft en daarmee circa 9 miljoen voertuigen.
Privacyrechtelijk is kilometerprijs een spanningsveld: het stelsel vereist registratie van gereden kilometers per voertuig, wat onder de AVG een grootschalige persoonsgegevensverwerking is. De Autoriteit Persoonsgegevens uitte in 2023 zorgen over de architectuurkeuzes en pleitte voor een privacy-first ontwerp met dataminimalisatie en federatieve verwerking. De definitieve technische uitvoering wordt naar verwachting eind 2027 gespecificeerd in een uitvoeringsbesluit.
Voor fleet-vloten met telematica-platforms is een potentieel voordeel: bestaande GPS- en CAN-bus-infrastructuur kan in regel worden hergebruikt voor de kilometerregistratie onder het nieuwe stelsel, mits de leverancier voldoet aan de uitvoeringseisen. Lease-aanbieders en grote vlootoperators bereiden zich vanaf 2027 voor op compatibiliteit en eventuele tariefdoorbelasting aan eindgebruikers.
Bron: Rijksoverheid.nl — Wet betalen naar gebruik 2026; Tweede Kamer — Behandeling Wet BNG dossier 36 200; Autoriteit Persoonsgegevens — Advies kilometerheffing 2023; CPB — Effecten kilometerheffing op verkeer en milieu 2024.
Praktijkvoorbeeld
Een Rotterdams lease-bedrijf met 1.250 personenauto's en bestelwagens richtte in 2025 een interne werkgroep "Kilometerprijs 2030" in. Het bedrijf evalueert per leasecontract de afschrijvingstermijn versus de invoeringsdatum, communiceert proactief met klanten over mogelijke tariefdoorbelasting na 2030, en sluit aanbestedingen af met telematica-leveranciers die compatibiliteit met het stelsel garanderen. Strategische keuze: vlootcomponent geschikt voor latere ombouw of vervanging.
Veelgestelde vragen over kilometerprijs
Wanneer wordt kilometerprijs ingevoerd?
Per medio 2026 is invoering gepland voor 2030, maar de exacte invoeringsdatum en technische uitwerking zijn nog onderwerp van parlementaire behandeling. Raadpleeg Rijksoverheid.nl en uw fiscaal adviseur voor de actuele stand. Voor planningsdoeleinden hanteren grote fleet-aanbieders 2030-2032 als realistisch venster.
Vervangt kilometerprijs de MRB?
Onder de huidige plannen ja: de motorrijtuigenbelasting (MRB) wordt vervangen door de kilometerprijs voor personenauto's en bestelauto's. Voor zwaar vrachtverkeer geldt al een aparte tolheffing (Eurovignet voor sommige routes). De BPM (eenmalige aanschafbelasting) blijft naar verwachting bestaan in gewijzigde vorm.
Hoe wordt de kilometer geregistreerd?
De technische architectuur is nog niet definitief vastgelegd. Opties zijn een verplichte On-Board Unit (OBU) zoals in Zwitserland, of een federatief model dat gebruikmaakt van bestaande telematica- en kentekenregistratiesystemen. De Autoriteit Persoonsgegevens pleit voor een privacy-first ontwerp met dataminimalisatie. Definitieve specs worden naar verwachting in 2027 vastgesteld.
Wat betekent kilometerprijs voor mijn vlootinvesteringen?
Voertuigen met afschrijvingstermijnen tot voorbij 2030 vallen voor een deel van hun gebruiksperiode onder het nieuwe stelsel. Lease-aanbieders en grote vlootoperators evalueren contracten en heronderhandelen tariefclausules. Een telematica-platform met flexibele kilometerregistratie biedt strategische optionaliteit. Raadpleeg uw fiscaal adviseur voor specifieke vlootimpact.